 |
| Tổng thống Libya Muammar Gaddafi. |
Những tín hiệu tích cực từ quốc gia Bắc Phi được đưa ra sau nhiều tháng nước này tiến hành đàm phán với phương Tây. Theo tổng thống Libya, tiến trình dỡ bỏ chương trình vũ khí bí mật sẽ “rõ ràng và có thể thẩm tra”. Ông cũng cam kết, tầm bay tác chiến của tất cả các loại tên lửa ở Libya sẽ được giới hạn ở mức dưới 300 km.
Tổng thống Mỹ George Bush khẳng định, người đồng nhiệm Gaddafi đã đồng ý “ngay lập tức và vô điều kiện” việc cho phép các thanh sát viên vũ khí quốc tế có thể tới Libya làm việc. “Cam kết của đại tá Gaddafi sẽ khiến cho đất nước chúng ta an toàn hơn và thế giới của chúng ta hoà bình hơn. Những nhà lãnh đạo nào từ bỏ việc theo đuổi các loại vũ khí hạt nhân, sinh học và hóa học sẽ tìm được một con đường dẫn tới mối quan hệ tốt đẹp hơn với Mỹ và các nước khác”, ông chủ Nhà Trắng tuyên bố.
Thủ tướng Tony Blair thì cho biết, Anh đã tham gia vào cuộc đàm phán với Libya trong suốt 9 tháng. “Libya đã đến với chúng tôi vào tháng 3, sau cuộc thương thuyết thành công về vụ Lockerbie, để xem có thể giải quyết vấn đề vũ khí hủy diệt theo cách thức hợp tác tương tự như vậy không. Quyết định này đã cho phép Libya quay trở lại với cộng đồng quốc tế. Nó cũng cho thấy các quốc gia có thể từ bỏ chương trình vũ khí bí mật của mình một cách tự nguyện và hoà bình”, ông Blair nói.
Theo Washington, năm 1995 Libya đã mở cửa trở lại nhà máy dược phẩm Rabta ở Qabilat az Zaribah, vốn đã bị đóng cửa từ năm 1990, vì sản xuất khoảng 100 tấn vũ khí hoá học. Còn giới chức Anh tin rằng Libya đã tiến gần đến khả năng sản xuất được vũ khí hạt nhân từ trước khi đi đến quyết định dỡ bỏ trên.
Lực lượng quốc tế sẽ tới Libya để hỗ trợ quá trình dỡ bỏ chương trình vũ khí hủy diệt được dự tính là có thể mất vài năm. Mỹ và đồng minh từ lâu đã nghi ngờ quốc gia Bắc Phi này đang bí mật sản xuất vũ khí sinh hoá. Trong khi đó, Tripoli phủ nhận lời cáo buộc này và khẳng định họ chỉ có các cơ sở nghiên cứu về dược phẩm hay nông nghiệp mà thôi.
Trong tháng 10 vừa qua, một nhóm chuyên gia vũ khí Anh và Mỹ đã có mặt tại Libya. Đầu tháng này họ đã trở lại quốc gia Bắc Phi này và đến thăm 10 địa điểm có liên quan đến chương trình hạt nhân của Libya.
Đình Chính (theo Reuters, BBC)
